• Model BISM (Business Intelligence Semantic Model) w którym możemy projektować rozwiązania BI
• PowerPivot w wersji 2 (w tym Analysis Services Integreted dla SharePoint 2010 czyli PowerPivot dla SharePoint))
• PowerView (znany pod nazwą kodową Projekt Crescent) – nowoczesne narzędzie do wizualizacji danych (w tym danych z PowerPivot i BISM)
• SQL Server Analysis Services Tabular Mode
• Nowe indeksy w SQL Server 2012 – Columnstore Index (projekt Apollo)

Za całą pewnością właśnie te tematy będą gościć na tym blogu. Na pierwszy ogień na moim blogu biorę właśnie nowe indeksy w SQL Server 2012. Jestem pod wrażeniem tego mechanizmu i chciałem się tym podzielić z moimi czytelnikami.

Wprowadzenie do indeksów Columnstore

Dotychczasowo wszystkie dane SQL Server przechowywał na stronach wierszami, ostatnich wersjach SQL Server  2008/2008R2 umożliwiał już kompresję danych, co dawało bardzo często dobre efekty. W rozwiązaniu VertiPaq wymyślono, iż dane będą przechowywane nie wierszami, ale kolumnami Co to daje? Otóż jeżeli posiadamy miliony rekordów dotyczących np.: ceny sprzedaży, albo ilości sprzedaży można sobie wyobrazić jak często się te wartości powtarzają, ponadto należą do tego samego typu przez co można wykonać o wiele bardziej efektywną kompresję tych danych. Kolejną zaletą jest fakt, iż w danych analitycznych rzadziej pobieramy pojedyncze wiersze, a częściej wykonujemy różnego rodzaju agregaty właśnie na poszczególnych kolumnach.

Wszystkie dane silnik SQL Server umieszcza na stronach wierszami

w przypadku COLUMNSTORE (czyli wykorzystując mechanizm VertiPaq) dane umieszczone są kolumnami:

Co jeszcze daje nam taka zmiana? Po pierwsze zmniejsza nam ilość operacji I/O zarówno ze względu na wielkość danych, po drugie pobiera jedynie te kolumny, które akurat potrzebuję do danego zapytania, ale także ze względu na fakt, iż SQL Server odczytuje dane pewnym obszarami (w przypadku COLUMNSTORE mówi się segmentami) i ze względu na sposób położenia informacji SQL Server ma lepszą ilość trafień w zaczytanych danych z pewnym wyprzedzeniem, niż ma to miejsce przy odczycie zwykłych stron bazy danych.

Odczyt niezbędnych kolumn, a nie całych wierszy

Odczyt segmentów danych

Jednak to nie wszystkie zalety wykorzystywania indeksów typu COLUMNSTORE. Otóż w przypadku bardzo dużych zbiorów danych , dane przechowywane w indeks COLUMNSTORE mogą być przetwarzane w sposób wsadowy (BATCH MODE), daje to pełne wykorzystanie możliwości zrównoleglenie, gdyż każdy wsad jest niezależny od pozostałych operacji.

Ograniczenia

Struktura indeksów COLUMNSTORE ma pewne ograniczenia lub restrykcje, głównie wynikające z architektury tych indeksów:

• Dane w indeksie COLUMNSTORE nie mogą być modyfikowane!!!
• Nie może być w tym indeksie więcej niż 1024 kolumn
• Indeks ten jest jedynie nie klustrowanym indeksem
• Nie może być unikalnym
• Nie może być zakładany na widokach ani na widokach indeksowanych
• Nie można używać kolumn typu SPARSE
• Nie można zmieniać definicji indeksu pryz użyciu składni ALTER INDEX (można tym poleceniem jedynie przebudować i wyłączyć indeks)
• Nie ma takich opcji jak INCLUDE, ASC, DESC
• Nie wspiera mechanizmu SEEK (inne zastosowanie jest tego indeksu)
• Nie mechanizmów (kompresji – posiada własną; replikacji, CHANGE DATA CAPTURE, CHANGE TRACKING – jest tylko do odczytu; FILESTREAM)

Jak widać stosując taki indeks do hurtowni danych ograniczenia te nie są straszne. Część z nich jest wręcz oczywista ze względu na omówioną wcześniej architekturę.

Podsumowanie

Jak widać mechanizm ten jest bardzo ciekawy i daje naprawdę niesamowite rezultaty. Wykonałem już pierwsze testy na różnej ilości danych.  W kolejnych postach już niebawem na tym blogu przedstawię jak tworzyć COLUMNSTORE index, oraz omówię i przedstawię rezultaty testów jakie wykonałem.

W tym roku po raz pierwszy odbędzie się dzień wcześniej – 17 października mini konferencja nazywana preConf dla około 120 osób w siedzibie Microsoft. Więcej szczegółów na stronach konferencji MTS2011, WSS lub TimeForSharePoint. Będę na tej mini konferencji miał możliwość przedstawić sesje dotyczącą nowości w Denali dotyczących SharePoint 2010. Więc będzie można między innymi zapoznać się z nowym projektem nazywanym Crescent, alertami w Reporting Services. Poza moją sesją kilka bardzo ciekawych wystąpień na różne tematy nie tylko SQL Server i SharePoint  

Wszystkich zainteresowanych serdecznie zapraszam.

Wspominając o blogach chciałem jedną rzecz uporządkować. Przez jeszcze większą integracje PowerPivot, SSAS, SSRS, Crescent.. postanowiłem o wszystkich tematach związanych z Business Intelligence pisać na tym blogu, natomiast reszta tematów dotycząca SQL Server na SQL Research. Gorzej z tematami dotyczącymi SharePoint i konferencji. Te tematy pewnie będą się przewijać przez oba blogi. Myślę że taki podział będzie dobry.

Instalacja

Instalacja nowej wersji PowerPivot dla Excel jest bardzo prosta. Jeżeli mamy zainstalowaną którąś wcześniejszą wersje zalecałbym odinstalować (Ci co pierwszy raz instalują to ciekawe narzędzie odsyłam do postów na blogu dotyczących instalacji i przypominam iż jest niezbędny Excel w wersji 2010 ), następnie pobieramy odpowiednią wersje z tego miejsca PowerPivot dla Excela w wersji SQl Server DENALI CTP3 (podaje odpowiednią , gdyż w zależności od środowiska musimy zainstalować wersje 32 lub 64 bitową) i możemy rozpocząć poznawanie PowerPivot

Nowosci w PowerPivot DENALI CTP3 (11.0.1440.19)

Jest cały szereg nowych rzeczy część z nich była już dostępna w poprzednich CTP, pozostałe dopiero od wersji CTP3 oto większość z nich w dużym skórcie:

• KPI Key Performance Indicator – kluczowe wskaźniki – będące specjalnymi formułami automatycznie wyliczanymi, które w  różny ciekawy sposób można wizualizować na różnego rodzaju daschboardach, kokpitach, raportach. Dobrze znane wszystkim użytkownikom SSAS
• Perspektywy – czyli specjalne metadane pozwalające tworzyć zbiory danych najczęściej podyktowane potrzebami biznesowym czyli wycinki, obszary danych ułatwiające ich dalszą analizę
• Hierarchie – element bardzo dobrze znany wszystkim użytkownikom danych wielowymiarowych. Potężne narzędzie analityczne w każdej kostce.
• Diagramy (widok diagramów) – diagram wizualizujący dane w PowerPivot
• Zarządzanie relacjami w graficznym widoku do diagramów
• Multiple Relationship – element którego brakowało przy imporcie projektów baz danych relacyjnych
• Dodatkowa zakładka Advanced (na razie są tam głównie perspektywy i właściwości raportowania)
• Reporting properties niezbędne ustawienia przydatne klientom raportowania w tej chwili np Crescent z tego korzysta
• Grid dla miar czyli oddzielne okno w którym widzimy wszystkie miary utworzone w projekcie
• Wsparcie dla danych BLOB – w tej chwili PowerPivot pozwala przechowywać w kolumnie dane binarne przechowujące np. bitmapy przydatne później w procesie wizualizacji np przy użyciu Crescent. Należy tutaj dodać iż PowerPivot sam potrafi rozpoznać że to są tego typu dane przechowywane.
• Możliwość sortowania danej kolumny według danych w innej kolumnie
• Możliwość predefiniowania formatu danych w poszczególnych kolumnach co potem może mieć odzwierciedlenie w raporcie
• Możliwość dodawania opisowych danych do kolumn ułatwiające później pracę przy tworzeniu raportów poprzez podpowiedzi
• Rozszerzenia języka DAX:
  • Funkcja SWITCH()
  • Funkcje filtrujące: ALLSELECTED, Context-Examination, HASONEVALUE,
  • Informacyjne: LOOKUPVALUE, zespół funkcji działających na hierarchii na zasadzie Parent-Child
  • Statystyczne: DISTINCTCOUNT, CROSSJOIN, GENERATE, GENERATEALL, RANK.EQ, RANKX, STDEV.S, STDEV.P, STDEVX.S, STDEVX.P, SUMMARIZE, ROW, ADDCOLUMNS, TOPN, VAR.S, VAR.P, VARX.S, VARX.P
  • CURRENCY
  • USERRELATIONSHIP
• Nowe formatowanie danych
• Możliwość dodawania danych do wierszy i kolumn
• Drobne zmiany we wstążce i układzie niektórych funkcji

Widać iż tego jest trochę. Pewnie całą jesień mamy co robić by w pełni poznać nowe możliwości PowerPivot, Crescent, Apollo, Juneau, oraz samego SQL Server DENALI CTP3. Ja postaram się wszystkim zainteresowanym to troszkę ułatwić na moich blogach. Zapraszam do lektury i SQL Research’u

Obecnie z ciekawych rzeczy (poza tematami zawodowymi) piszę rozdział do książki “SQL Server MVP Deep Dive vol.2”. Pojawię się ze swoimi sesjami na konferencjach 2nd Silesian CodeCamp – już 2 kwietnia, oraz TimeForShrePoint 2011 – 16 maja.

Więc już za kilka dni kolejne części dotyczące jezyka DAX! Zapraszam już teraz do lektury.

Szkolenie to kompleksowo przygotowuje uczestników do towrzenia raportów, dashboradów, ich wizualizacji przy użyciu PivotChart i PivotTable na podstawie danych pobieranych z różnych źródeł (Excel, Access, SQL Server, Sharepoint, pliki tekstowe itd..). W ramach kursu uczestnicy poznają mozliwości PowerPivot, nauczą się tworzyć raporty generujące się w czasie zaledwie kilku sekund z milionowych zbiorów danych, poznają język DAX zaprojektowany specjalnie do wykonywania analizy danych.

Teraz BI może być dla każdego, a pracujemy z lubianym i znanym narzedziem jakim jest Excel. Możemy analizować miliony wierszy danych w czasie zalediwe kilku sekund. W trakcie szkolenia będzie mozna poznać zarówno darmową wersję PowerPivot for Excel, jak i korporacyjną wersje PowerPivot for SharePoint.

Szczegóły dotyczące szkolenia dostępne w broszurze informacyjnej

Po pierwsze rozszerzone będzie DAX o funkcje rankingowe. Z punktu widzenia Business Intelligence PowerPivot otrzyma wiele mechanizmów dostępnych dotychczas tylko w rozwiązaniach opartych na SQL Server Analysis Services między innymi:

• KPI
• Hierarchie (w tym Parent-Child hierarchies)
• Perspektywy
• Drillthrough

Zmienią się możliwości w zarządzaniu relacjami, będzie obsługa do relacji Wiele-do-wielu, oraz możliwość robienia wiele relacji (przypominam, iż obecnie może być tylko jedna relacja pomiędzy dwiema tabelami). W zakresie składowania danych ma dojść obsługa partycjonowania i stronicowania, natomiast bezpieczeństwa wsparcie do ról Active Directory. Bezpieczeństwa danych ma być również poziomie wiersza i kolumny.

Dużą zmianą będzie możliwość budowania tzw BISM (Business Intelligence Semantic Model). BISM będzie nowością Analysis Services w wersji Denali (SQL Server 2011). Będziemy mogli tworzyć bazę danych SSAS na serwerze w trybie in-memory, w ten sposób zainstalowane SSAS będzie mogło pracować w trybie zwykłym (jak dotychczas),a także w trybie in-memory. Podobnie jak to w tej chwili jest możliwe w przypadku integracji PowerPivot z SharePoint. Model semantyczny będzie składał się z 3 warstw:

• warstwy danych (Data Layer)
• warstwa logiki biznesowej (Business Logic)
• warstwa dostępu do danych (Data Access)

Przechowywany model będzie miał w zasadzie postać relacyjną, ale będzie można wykorzystywać klientów (aplikacji), które będą mogły przy użyciu języka MDX pytać model. Drugą metodą korzystania z modelu będą aplikacje korzystające z języka wyrażeń DAX takie jak nowy produkt powstający w ramach projektu Crescent. W warstwie dostępu do danych będziemy mogli skorzystać z dwóch wariantów dostępu. Pierwszy to tzw dostęp czasu rzeczywistego, czyli dostęp bezpośredni do źródeł danych (data sources), drugi to utworzenie w pamięci tzw VertiPaq, przyspieszający znacznie działanie, ale potrzebujący czas na utworzenie takiej struktury. Wybór będzie należał dla projektanta modelu.

Pozostaje nam tylko czekać na CTP2 do Denali, który może zawierać w sobie pierwsze wersje BISM i Crescent…

W chwili obecnej, aby móc korzystać z Crescent należy zainstalować Reporting Services w trybie integreted z Sharepoint. Niestety wersja obecna Crescent nie jest publicznie dostępna. Pierwsza dostępna wersja będzie w przyszłym roku wraz z CTP2 Denali.

Na konferencji TechED Europe 2010 również pokazano zajawkę tego projektu. Moim zdaniem jest bardzo ciekawe i innowacyjne. Jak się pracuje z Crescent, jak to będzie się zmieniać w następnych CTP i jaka będzie tego funkcjonalność w ostatecznym produkcie? Pozostaje nam tylko czekać na nowe rozwiązanie z grupy “self-reporting”

Można zobaczyć VIDEO troszkę pokazujące to rozwiązanie…

Opis sesji:

Wraz z nową wersją SQL Server 2008R2, pojawiło się nowe narzędzie dla zastosowań Business Intelligence znane wcześniej jako projekt Gemini – PowerPivot. O tym, czym jest PowerPivot i jak się nim posługiwać opowie i pokaże Łukasz. Pokaże on dwie dostępne wersje tego narzędzia, czyli PowerPivot w wersji dla Excela, a także PowerPivot dla SharePoint. Poza działaniem i praktykami związanymi z PowerPivot poznamy również podstawy języka DAX. Sesja dla tych wszystkich, którzy chcą zobaczyć jeden z  nowych produktów, wykonywać analizę przy użyciu tego narzędzia, bądź też lepiej poznać jego możliwości.

Link do sesji

Wraz z pojawieniem sie finalnej wersji DataMarket mamy również nową wersje PowerPivot for Excel. Najnowszą wersje – 10.50.1747.0 (dotychczasowa wersja PowerPivot to 10.50.1600.1) - można pobrać ze strony Microsoft.

Pierwsza zmiana najbardziej oczywista to po wejściu w ustawienia widzimy nową wersje programu

Drugą zmianę – tą właściwą widzimy po przejściu do PowerPivot. Otóż na pasku narzędzi pojawiło się nowe źródło danych –“From Azure DataMarket”

Jak uruchomimy ten przycisk pojawia się okno umożliwiające połączenie do DataMarketu Windows Azure MarketPlace…Interfejs pobierania danych jest bardzo prosty, opiera się na adresie URL do DataSetu w Azure MarketPlace.

Nic tylko korzystać poprzez PowerPivot i Excel 2010 ze źródeł danych Windows Azure Marketplace

ps
Na pierwszy “rzut oka” nie widziałem nic innego nowego w tej wersji

“Dear Lukasz Grala,
Congratulations! We are pleased to present you with the 2010 Microsoft® MVP Award! This award is given to exceptional technical community leaders who actively share their high quality, real world expertise with others. We appreciate your outstanding contributions in SQL Server technical communities during the past year…”

Tak dołączyłem do “elitarnego” grona Microsoft MVP w kategorii SQL Server. Czym jest  Microsoft Most Valuable Professional (MVP) i czym nie jest Microsoft Most Valuable Professional (MVP) -  postaram się przedstawić swoją opinie… Jest to nagroda przyznawana na rok, ale nie jest to taka klasyczna nagroda, gdyż powoduje bardzo dużą mobilizację jej posiadacza z zasadniczych trzech powodów. Pierwszy to prozaiczny powód, iż chciałoby się pozostać posiadaczem tych magicznych 3 liter na dłużej, drugi to profity bycia MVP (forum zamknięte, konferencje, spotkania, dostęp do informacji, kontakt z twórcami, społeczność MVP...), trzeci moim zdaniem zasadniczo ważniejszy to wyzwanie, spowodowane świadomością, iż trafiło się do grona wspaniałych ekspertów, “geeków”, pasjonatów, przy okazji będącymi dobrymi wykładowcami, prelegentami. Taka przynajmniej jest większość posiadaczy nagrody Microsoft MVP w danej dziedzinie, ale nie tylko.

W gronie osób wyróżnionych tą nagrodą znajdują się osoby, które zasłużyły sobie na to miano ze względu na poświęcenie i wielką działalność na rzecz społeczności zrzeszonej wokół jakiejś technologii Microsoft tutaj mamy doskonały przykład Tobiasza “Anorak” Koprowskiego, bez którego nie można sobie wyobrazić żadnego wydarzenia społecznościowego w naszym kraju. Jest dobrym organizatorem, działa w wielu społecznościach informatycznych w kraju i zagranicą, dla wielu poza wsparciem związanym z konkretnymi eventami, świadczy również pomoc informatyczną, gdyż bardzo często administruje i zarządza portalami działającymi w środowisku SharePoint tych społeczności. Poza tym znajduje czas napisać dziesiątki, jak nie setki różnego rodzaju postów na swoich blogach dotyczących życia społeczności, technologii Microsoft, muzyki i nie tylko..(zapraszam do ich lektury).

Wspominając o jednym z SQL MVP postanowiłem pokazać w skrócie wszystkich (polskich) MVP w kategorii SQL Server, będących właśnie ekspertami w dziedzinie SQL Server. Kolejną osobą o której tutaj chciałem nadmienić jest Marcin Szeliga (Szelor), konsultant, wykładowca, prelegent. Człowiek który opanował perfekcyjnie warsztat zawodowego prelegenta, osoba która chyba ma w głowie cały “books online” dotyczący SQL Server, autor dziesiątek książek o tematyce dotyczącej technologii Microsoft, aktywny ekspert na forum wss.pl.

W 2007 roku Paweł Potasinski (kolejny MVP w kategorii SQL Server) stworzył, a właściwie zebrał i dał możliwość rozwoju w formie grupy pasjonatów – Polish SQL Server User Group (PLSSUG). Jedyną ogólnopolską grupę pasjonatów zrzeszonych wokół szeroko rozumianej technologii SQL Server. Paweł poza tym, iż jest ojcem tej grupy pasjonatów, jest wybitnym ekspertem, autorem książek, wykładowcą i prelegentem. Osobą która rozwiązała tysiące problemów ludzi na forum wss.pl, autorem bardzo ciekawego technologicznego bloga, a przy okazji siłą napędową społeczności SQL Server.

Damian Widera – autor serii artykułów: “Akademia SQL” publikowanej w ramach TechNet, prelegent na licznych konferencjach, współautor książki o SQL Server 2008, projektant i ekspert technologii Microsoft. Osoba, która bardzo lubi się dzielić swoją wiedzą, a ma ją bardzo dużą. Mocno się udziela w zakresie rozwoju Polskiego TechNet w obszarze SQL Server. Nie ma konferencji o tematyce SQL w Polsce, gdzie nie byłoby Damiana.

Grzegorz Stolecki – pewnie największy ekspert Business Intelligence w grupie PLSSUG, człowiek który potrafi ciekawie i zabawnie prowadzić sesje, obecnie pełni funkcję Prezesa Polish SQL Server User Group (PLSSUG). Poza doradztwem i prowadzeniem sesji na konferencjach, również aktywny ekspert na forum SQL portalu wss.pl.

To właśnie dzięki Grzegorzowi, Damianowi, Pawłowi i Marcinowi, których poznałem w 2008 roku i są obecnie moimi bardzo dobrymi kolegami, zaangażowałem się w społeczność zrzeszoną wokół SQL Server, Business Intelligence. Za co im bardzo dziękuje! Bez ich otwartości, inspiracji nie otrzymałbym dzisiaj tej nagrody.

To nie są wszyscy MVP w Polsce w kategorii SQL. Mamy jeszcze 3 wspaniałych ekspertów:

Marek Adamczuk – człowiek który prawie mówi w TSQL, zna go na wylot, prowadzi wspaniale sesje, dzięki właśnie Markowi mamy słynną “kolację” , każda jego sesja jest bardzo ciekawa, a Marek jako prelegent jest pełen charyzmy. Również można go spotkać na forum SQL portalu wss.pl.

Maciej Pilecki – teoretycznie Polski MVP w kategorii SQL Server, ale to jest człowiek który działa na całym świecie. Ekspert, konsultant, wykładowca i prelegent. Występuje na największych konferencjach w Europie i USA między innymi TechED. Również na tegorocznej edycji TechED w Berlinie Maciej poprowadzi 3 sesje dotyczące “Performance SQL Server”, które planuje zobaczyć na żywo   

Marcin Goł – człowiek, którego przyrównałbym do “żołnierza zakonu SQL” (mam nadzieje że nie obrazisz się za to porównanie ) , ekspert i pasjonat SQL Server, który jest gotów walczyć w obronie prawd SQL Server. Niestety chwilowo ma mniej czasu na aktywności społeczne.

Poza Polskimi ekspertami będącymi MVP w kategorii SQL Server, jest wielu światowych “geeków”, mentorów, tuzów…których czytam książki, blogi, artykuły, słucham na konferencjach, lub oglądam webcasty, posiadających bardzo często od wielu lat tytuł Microsoft MVP SQL Server - tutaj nadmienię kilka moim zdaniem ważnych nazwisk MVP w świecie SQL Server (kolejność nie jest przypadkowa ): Itzik Ben-Gan, Kalen Delaney, Paul S. Randal, Greg Low, Kimberly L. Tripp, Dejan Sarka, Adam Machanic, Dan Guzman, Allan Mitchell, Marco Russo, John Paul Cook, Linchi Shea, Brad M. McGehee, Rob Farley, Alex Kuznetsov, Jessica M. Moss i inni.. I tak duży jest ten post więc nie będę sie rozpisywał o tych ekspertach, dla pasjonatów SQL Server nazwiska te nie są obce. Wszystkim pozostałym polecam poznać ich blogi, książki, artykuły..W sumie Microsoft MVP w kategorii SQL Server jest ok. 290 na całym świecie..

Teraz ja znalazłem się w tym “elitarnym” gronie MVP w kategorii SQL Server. Postaram się cały czas dalej rozwijać, aby choć w części dorównywać tym ekspertom SQL Server i Business Intelligence. Ponadto bardzo to lubię i jest to moją zarówno pracą jak i pasją (poza muzyką jazzową i fotografią )

Jeszcze raz dziękuje moim kolegom i koleżankom z PLSSUG, oraz z innych społeczności informatycznych, pracownikom Microsoft Polska (między innymi Mariuszowi, Radkowi, Kasi, Sylwii), a przede wszystkim mojej ukochanej Agusi, która wytrzymuje te moje siedzenie nad SQL Server, lub książkami w chwilach kiedy nie pracuje...

PS.
Przepraszam że nie znalazłem tutaj miejsca na to by opisać Microsoft MVP w Polsce dotyczących innych kategorii, ale bardzo ich cenie, podziwiam, przyjaźnie się, czytam ich blogi i artykuły, więc pozwolę sobie tutaj niektórych ekspertów w swoich dziedzinach chociaż wymienić: Paulina Januszkiewicz, Jakub “Gutek” Gutkowski (Gutek pisze jeden z moich ulubionych blogów, szczególnie tematy odbiegające nieco od informatyki ), Robert “Noise” Styczyński, Szymon Kobalczyk, Ziemek Borowski, Karol Stilger, Grzegorz Tworek, Łukasz Foks… których serdecznie pozdrawiam

PS.2
Mogą być jakieś bledy w tym poście za co przepraszam, ale ciężko się pisze w pociągu jadącym pomiędzy Gdańskiem a Poznaniem

Więcej informacji o programie – nagrodzie Microsoft MVP:
Strona o Microsoft MVP. Blog dotyczący MVP.

Coś więcej o mnie..

Opis sesji:

Wraz z nową wersją SQL Server 2008R2, pojawiło się nowe narzędzie dla zastosowań Business Intelligence znane wcześniej jako projekt Gemini – PowerPivot. O tym, czym jest PowerPivot i jak się nim posługiwać opowie i pokaże Łukasz. Pokaże on dwie dostępne wersje tego narzędzia, czyli PowerPivot w wersji dla Excela, a także PowerPivot dla SharePoint. Poza działaniem i praktykami związanymi z PowerPivot poznamy również podstawy języka DAX. Sesja dla tych wszystkich, którzy chcą zobaczyć jeden z  nowych produktów, wykonywać analizę przy użyciu tego narzędzia, bądź też lepiej poznać jego możliwości.

Link do rejestracji.

Chcąc korzystać z dowolnego języka musimy zawsze na początku poznać podstawową składnie tego języka.
Zacznijmy od tego w jaki sposób możemy używać języka DAX:

• Pierwszym podstawowym zastosowaniem jest wykorzystanie funkcji, czyli obliczanie średniej, zliczanie, badanie wartości logicznych itd.. Funkcja składa się z argumentu lub argumentów, argumentami mogą być wartości, kolumny czy też tabele. Ważną rzeczą jest fakt, iż funkcje można zagnieżdżać jedne w drugich.
• Kolejnym użyciem języka DAX są wyrażenia, mogą one się odnosić zarówno do literału, jak i stałej, może to być test logiczny, lub odniesienie do wartości jakiejś kolumny. Wyrażenie mogą być wykorzystywane np.: w filtrowaniu danych - [Zakup] > 1000
• Operatory, czyli powiązanie różnych wartości – wyrażeń

Przykładowe formuły w języku DAX

Zasadnicze działanie funkcji języka DAX jest bardzo zbliżone do funkcji znanych z programu Excel, z całą pewnością były one naturalną bazą do powstania języka DAX. Zasadniczą różnicą jest wejście danych do funkcji. W Excelu operujemy zakresem komórek, komórkami. Natomiast w języku DAX operujemy kolumnami, tabelami.
Kolejna ważną różnicą jest przedstawianie daty i czasu. Język DAX używa typu DateTime w przeciwieństwie do programu Excel gdzie czas jest reprezentowany jako liczba.
W programie Excel funkcje nie mogą zwracać tablic, a w przypadku języka DAX często jest to niezbędne.

Zasadniczą różnicą która znajduje sie w PowerPivot a nie ma w Excel jest to iż PowerPivot opiera się na modelu relacyjnym. Czyli występują relacje. O tym będzie szczegółowo później (w specjalnym poście na ten temat).

W poprzednim poście przedstawiłem też ważną różnicę jaka jest w języku DAX dotyczącą wartości BLANK i wyrażeń, które w programie Excel zakończyłyby się błędem.

Budując dowolne wyrażenie, funkcje, stałą w języku DAX - tak jak to widać w przykładach umieszczonych powyżej w tabeli musimy rozpocząć od znaku =.

Konwencja nazewnictwa

Kolejny ważnym element każdego języka jest konwencja nazewnictwa. Wszystkie nazwy w obrębie jednej tabeli muszą być unikatowe. PowerPivot i zarazem język DAX nie rozróżnia wielkości liter wiec tabela Sprzedaz, SPRZEDAZ, SpRzEdAz są dla niego tą samą nazwą kolumny/tabeli.

Tabele – nazwa tabeli jest wymagana, jeżeli kolumna dotyczy innej tabeli. Nazwy tabel nigdy nie mogą być  w nawiasach. Nazwy tabel umieszczamy w pojedynczy cudzysłów, szczególnie jeżeli nazwy składają się ze spacji lub znaków specjalnych.

Kolumny – Nazwy kolumna zawsze są w kwadratowych nawiasach. Mogą również zawierać spacje. Nazwa musi być unikatowa w obrębie bazy więc nazwy kolumn wywołujemy z nazwą tabeli. W ramach jednej tabeli nazwa musi być unikatowa, wówczas połączenie nazwa tabeli i nazwa kolumny jest unikatowa. W przypadku gdy korzystamy z kolumn w tej samej tabeli w jednym wyrażeniu nie musimy podawać nazwy tabel np.: =[Cena]*[Ilosc]

Zawsze w każdym język jest zbiór nazw i znaków specjalnych zarezerwowanych. W przypadku języka DAX ograniczeni jest takie same jak w Analysis Services. Czyli te same słowa kluczowe i znaki są zarezerwowane. Spowodowane jest to tym, że tak naprawdę w pamięci lub na serwerze Analysis Services (w przypadku PowerPivot for SharePoint 2010) powstaje kostka OLAP, do której PowerPivot wysyła zapytania w języku MDX. Jeżeli słowo kluczowe z języka MDX (Analysis Services) użyjemy w nazwie kolumny i umieścimy w nawiasie kwadratowym to nie będzie błędu. W przypadku użycia słowa zarezerwowanego do nazwy tabeli wystąpi błąd.

Następujące znaki nie mogą być wykorzystywane w nazwach kolumn, tabel i miar:

• znaki sterujące
• Następujące znaki:  .,;':/\*|?&%$!+=()[]{}<>
• początkowe lub końcowe spacje

Przykładowe nazwy obiektów

Więcej szczegółów można znaleźć w dokumentacji do PowerPivot.

Biorąc pod uwagę te dwa posty o języku DAX mamy już pewne podstawy. W kolejnych postach będę starał się przedstawić pozostałe aspekty języka DAX, do celowo postaram się opisać szczegółowo w miarę cały język DAX.

Osoby zainteresowanych językiem DAX zapraszam już niebawem do lektury kolejnych postów dotyczących języka DAX, mam w planach już niebawem opublikować posty dotyczące kontekstu, relacji, typów w języku DAX, oraz operatorów.

W tym roku na stanowisku Ask the Expert dotyczącym technologii SQL Server i Business Intelligence będę miał przyjemność pełnić dyżur, gdzie oczywiście serdecznie zapraszam.